Reklama

Kawaler Virtuti Militari

2018-11-21 10:42

Sławomir Błaut
Niedziela Ogólnopolska 47/2018, str. 20

Współtwórcami niepodległej Polski byli nie tylko słynni dowódcy, lecz także zwykli żołnierze – często zapomniani, nieznani bohaterowie Ojczyzny. Jednym z takich bohaterów był plutonowy Roman Zych, odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari za niezwykłe męstwo w bojach z bolszewikami w 1920 r.

Roman Zych urodził się 10 lipca 1898 r. w Brzezinach Wielkich w powiecie częstochowskim, pod zaborem rosyjskim (obecnie są to Brzeziny Nowe). Jego rodzicami byli Piotr Zych i Marianna z domu Cieślak, wyznania rzymskokatolickiego. Nasz bohater ukończył szkołę powszechną rosyjską w Brzezinach Wielkich. W latach 1913-15 pracował jako górnik w Kopalni Rudy Żelaza „Hantke” w Konopiskach.

W Wojsku Polskim

Do służby w Wojsku Polskim został powołany 12 lutego 1919 r. Służył w 2. baterii 1. dywizjonu 9. Pułku Artylerii Polowej w Białej Podlaskiej, który wchodził w skład 9. Dywizji Piechoty 3. Armii dowodzonej przez gen. Władysława Sikorskiego. W szeregach tego pułku uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej, walcząc przeciwko oddziałom owianej złą sławą 1. Armii Konnej pod dowództwem Siemiona Budionnego. Boje na tym odcinku frontu miały kluczowe znaczenie dla obrony Rzeczypospolitej. 24 czerwca 1920 r. we wsi Wielkie Awciuki k. Mozyrza Zych wykazał się dużą odwagą. Narażając swoje życie, pod silnym ogniem karabinów celnymi strzałami z działa zniszczył karabin maszynowy bolszewików, czym zmusił ich do odwrotu. Równie bohaterskim czynem odznaczył się podczas bitwy rozegranej 5 września 1920 r. w rejonie Stefankowic k. Hrubieszowa. W obliczu brawurowego ataku wroga zachował zimną krew, uspokoił swoich kolegów, dając im dobry przykład. Celne strzały Zycha spowodowały duże straty wśród bolszewickiej kawalerii – kilkunastu rannych i zabitych, w tym pułkownik i komisarz, w wyniku czego wrogowie musieli się wycofać. Jego odwaga została nagrodzona. Został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari (nr 1726). Rozkaz w sprawie nadania orderu podpisał 27 listopada 1920 r. gen. Władysław Sikorski. Zatwierdzenie nadania nastąpiło dekretem Wodza Naczelnego Wojska Polskiego marszałka Józefa Piłsudskiego.

Wojenną kartę Romana Zycha opisał jego wnuk (syn córki, Mieczysławy) – Jan Pydziński w broszurze pt. „Zarys historii wojennej w wojnie polsko-bolszewickiej 1919-1920 roku 2. baterii 1. dywizjonu 9. Pułku Artylerii Polowej” (korzystając z akt Centralnego Archiwum Wojskowego). Wspominano o nim także w publikacjach Sławomira Kordaczuka i Wiesława Słupczyńskiego „9. Pułk Artylerii Lekkiej (Dęblin-Zajezierze, Biała Podlaska, Bereza Kartuska, Siedlce)” oraz Sławomira Kordaczuka „Siedlecka księga chwały 1914-1944. Mieszkańcy regionu w walce o wolność i niepodległość”.

Reklama

Dalsze losy Romana Zycha

Po powrocie z wojny w 1922 r. nasz bohater ożenił się z Justyną Sojką. Miał sześcioro dzieci – trzech synów i trzy córki. W latach 1922-35 ponownie podjął pracę górnika w kopalni „Hantke”. W latach 1935-39 pracował na kolei na Dworcu Głównym w Częstochowie. Po wybuchu II wojny światowej w 1939 r. został wysłany do Warszawy do obrony węzła kolejowego. Miał też konwojować polskie złoto do Rumunii, ale transport ten nie wyjechał koleją z powodu uszkodzenia torów. Przez lata okupacji hitlerowskiej Roman Zych ukrywał swój Order Virtuti Militari wraz z legitymacjami. Zakopał go w ogrodzie, by nie dostał się w ręce wroga. Po wojnie wrócił do pracy w PKP. Jego bohaterska przeszłość była jednak źle widziana w PRL. Ten zasłużony dla Polski człowiek zmarł 25 lutego 1953 r. w Kawodrzy Górnej (obecnie dzielnica Częstochowy), został pochowany na cmentarzu Zacisze w Częstochowie.

Pamięć o bohaterze

Dzięki staraniom Jana Pydzińskiego oraz radnego Andrzeja Sowy (PiS), decyzją częstochowskich radnych z 6 grudnia 2017 r. rondo przy skrzyżowaniu al. Jana Pawła II i ul. Drogowców nosi nazwę „Rondo plutonowego Romana Zycha”. 8 września br. w Brzezinach Nowych została odsłonięta tablica pamiątkowa ku czci Romana Zycha z okazji 120. rocznicy jego urodzin oraz 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości, o co starali się m.in. radna gminy Poczesna Ewa Synoradzka z Brzezin Nowych i wójt gminy Poczesna Krzysztof Ujma. Kolejnym przejawem troski o pamięć historyczną było uroczyste zasadzenie 9 września br. w Stefankowicach k. Hrubieszowa 6 dębów pamięci dla uczczenia 6 artylerzystów odznaczonych Virtuti Militari za bohaterstwo w bitwie z 5 września 1920 r. – w ich gronie Romana Zycha. O to upamiętnienie zabiegali aktywnie wójt i Rada Gminy Hrubieszów oraz stowarzyszenie „Sosenka” ze Stefankowic z prezes Janiną Mróz. Rodzina naszego bohatera ufa, że pamięć o nim nigdy nie zaginie.

Serdecznie dziękuję za pomoc i udostępnienie mi materiałów do napisania artykułu p. Janowi Pydzińskiemu, wnukowi Romana Zycha.

Tagi:
Niepodległość niepodległość

V Przystanek Niepodległość

2019-09-25 10:32

Marek Zygmunt
Edycja świdnicka 39/2019, str. 2-3

Już po raz piąty zorganizowano cykl spotkań, prelekcji, dyskusji pod hasłem „Przystanek Niepodległość”. Tym razem znani przedstawiciele duchowieństwa, parlamentu, środowiska naukowego spotkali się w Polanicy-Zdroju

Marek Zygmunt
Msza św. sprawowana w kościele pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny pod przewodnictwem bp. Ignacego Deca

Honorowy patronat nad tym przedsięwzięciem sprawował premier RP Mateusz Morawiecki, a duchowy ordynariusz diecezji świdnickiej bp Ignacy Dec. Tegorocznemu „Przystankowi Niepodległość” patronował także szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, poseł ziemi wałbrzyskiej Michał Dworczyk.

Zainaugurowała go uroczysta Msza św. sprawowana w kościele pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny pod przewodnictwem Ordynariusza. Wśród koncelebransów byli m.in.: ks. prof. dr hab. Paweł Bortkiewicz z Wydziału Teologicznego w Poznaniu, ks. kan. Krzysztof Rusiecki z Sandomierza i zarazem Krajowy Duszpasterz Rzemiosła Polskiego oraz kapłani z dekanatu Polanica-Zdrój, a obok parafian i kuracjuszy obecni byli także posłowie: Wojciech Murdzek, Mariusz Orion-Jędrysek, Jacek Świat, Ireneusz Zyska, wicemarszałek województwa dolnośląskiego Marcin Gwoźdź. Rangę uroczystości podkreśliła także obecność kompanii honorowej i pocztu sztandarowego 22. Karpackiego Batalionu Piechoty Górskiej z Kłodzka, a oprawę muzyczną zapewniła Orkiestra Reprezentacyjna Komendy Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu.

Zabierając głos na początku Mszy św., proboszcz ks. prał. Antoni Kopacz podkreślił, że po Matce Najświętszej, matce naturalnej, naszą matką jest Ojczyzna, nasz kraj, gdzie odkupywaliśmy niepodległość krwawymi walkami, ofiarą krwi i życia. – Dzisiaj niezbędna jest nieustanna modlitwa za Ojczyznę. Niech Pan Bóg sprawi, aby przyniosła ona jak najwięcej owoców, a zwłaszcza owoców pokoju, którego w naszym kraju tak bardzo potrzeba – akcentował ks. prał. A. Kopacz.

W homilii Ksiądz Biskup, nawiązując do czytanej Ewangelii, przypomniał, że Jezus mówi: „Uczeń nie przewyższa nauczyciela”. Jesteśmy uczniami Chrystusa. Winniśmy pamiętać, że nie możemy być ważniejsi i mądrzejsi od Niego. Jeśli komuś wydaje się, że jako uczeń jest mądrzejszy od swego nauczyciela, to staje się ślepcem. Uznać Chrystusa za największego nauczyciela, to droga do prawdziwego wzrostu duchowego, do kroczenia drogą prawdy.

Pytając w dalszej części homilii, jaka jest nasza ocena samego siebie kaznodzieja stwierdził: „Czasem to widzisz drzazgę w oku swego brata, a belki we własnym oku nie dostrzegasz”. Inną miarą mierzymy nas, a inną drugich. Miłość własna zamazuje prawdę. Na niebie na nasze grzechy patrzymy przez różowe okulary miłości własnej, na drugich zaś przez powiększające szkło. Najmniejsze błędy innych stają się dla nas wielkie, zaś własne są przez nas ledwie dostrzegalne. Mamy więc inną miarę do oceniania siebie, a inną do drugich. Trzeba pamiętać o tej wrodzonej tendencji, by znajdować się na drodze prawdy – akcentował kaznodzieja.

Przypominając słowa Jezusa „Wyrzuć najpierw belkę ze swojego oka, a wtedy przejrzysz, aby usunąć drzazgę z oka Twego brata”, Pasterz Kościoła świdnickiego podkreślił, że reformę życia, reformę świata należy zaczynać od siebie. Wskazał w tym kontekście, że walka ze złem w sobie daje podstawę do walki ze złem u innych osób. Tylko wtedy mamy prawo domagać się zmiany u innych, jeśli sami podejmiemy zmianę na lepsze u siebie.

Po Eucharystii jej uczestnicy przeszli w uroczystym pochodzie do Teatru Zdrojowego. Pierwszy panel dyskusyjny zatytułowano: „Wtedy wszystko się zaczęło. 40. rocznica pierwszej pielgrzymki św. Jana Pawła II do Ojczyzny – historyczne przemiany w Polsce i w Europie. Tak narodziła się «Solidarność»”. Jego uczestnicy: ks. prof. dr hab. Paweł Bortkiewicz, profesorowie: Grzegorz Kucharczyk, Tomasz Panfil i red. Dorota Kania podkreślali w swoich wystąpieniach, że naszemu największemu rodakowi zawdzięczamy przemiany, jakie nastąpiły w Polsce i w Europie, a szczególnie rozpad komunizmu, zburzenie Muru Berlińskiego, powstanie „Solidarności”. Wskazywali przy tym, że dzisiaj, niestety, nie w pełni stosujemy się do nauczania Ojca Świętego Jana Pawła II.

Zabierając głos na zakończenie tego panelu, bp Ignacy Dec wskazał na trzy cuda związane z osobą Jana Pawła II. Pierwszy miał miejsce 16 października 1978 r., kiedy to wybrano go na Następcę św. Piotra, drugi to ocalenie jego życia w zamachu 13 maja 1981 r., a trzeci to rozpad, rozmontowanie komunizmu.

– Paneliści wskazywali na poszerzenie się dzisiaj gremium wojowników, którzy chcą zatrzeć pamięć o naszym Papieżu. Można tutaj przytoczyć słowa Ojca Świętego Benedykta XVI, który powiedział, że „największy wróg Kościoła nie jest na zewnątrz, tylko wewnątrz”. Bo są też niestety katolicy, którzy chcą odejść od Tradycji Kościoła. Z niektórymi nie da się racjonalnie dyskutować. To są ludzie niezdolni do takich dyskusji. I dlatego trzeba obrać drogę modlitwy, potrzebna jest Krucjata Różańcowa, „Polska pod Krzyżem”– akcentował bp Ignacy Dec.

Na zakończenie spotkania organizatorzy wręczyli Pasterzowi diecezji świdnickiej statuetkę przyjaciela „Przystanku Niepodległość”. Przekazując ją, podkreślali, że Ksiądz Biskup od początku patronuje temu przedsięwzięciu, nazwali go „biskupem patriotą”.

Po tym panelu zagadnienie pt. „Polska nie zginęła, kiedy my żyjemy. Tu krwią nasączony jest każdy centymetr ziemi” podjął w swoim wykładzie wiceprezes Instytutu Pamięci Narodowej prof. dr hab. Krzysztof Szwagrzyk. W kolejnych panelach dyskutowano m.in. o „Ideologii obłędnej jako bolszewizmie, czyli o współczesnym terroryzmie”, o „30 lat «wolnej» Polski. Bilans zysków i strat”, o „Kulturze Wyklętej”, a na zakończenie tegorocznego „Przystanku Niepodległość” podjęto temat „Smoleńsk pamiętamy. Jak blisko, jak daleko jest prawda?”.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Prezydent Andrzej Duda dziękuje wyborcom za wysoką frekwencję

2019-10-13 22:09

niedziela.pl

Prezydent Polski Andrzej Duda podziękował na Twitterze rodakom za liczne wzięcie udziału w wyborach, a także pogratulował wszystkim Posłom i Senatorom.

Grzegorz Jakubowski/KPRP

Prezentujemy całość treści prezydenckiego twitta:

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Świeccy franciszkanie świętowali jubileusz

2019-10-13 23:44

Maciej Orman

Naśladują św. Franciszka, żyjąc jego duchowością. Nie noszą habitów, ale służą Bogu i ludziom przez pracę i modlitwę. Jubileusz 40-lecia świętował 13 października Franciszkański Zakon Świeckich (FZŚ) działający przy parafii pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Częstochowie

Maciej Orman

Z tej okazji Mszy św. w intencji braci i sióstr należących do zakonu, zwanym też III Zakonem Franciszkańskim, przewodniczył o. Gabriel Kudzia OFM.

– Pokój i dobro – powitał wszystkich na początku Eucharystii franciszkańskim pozdrowieniem proboszcz parafii ks. Janusz Wojtyla. – Pragniemy zanieść wdzięczną modlitwę do Boga za to, że duch franciszkański ogarnia naszą lisiniecką ziemię przez posługę świeckich, którzy modlą się, pracują i dają świadectwo życia według reguł św. Franciszka, który chciał być w świecie żywą Ewangelią – powiedział ks. Wojtyla.

W kazaniu o. Gabriel Kudzia podkreślił, że należący do FZŚ zafascynowali się sposobem życia św. Franciszka z Asyżu, który jest wzorem wolności, pokoju, zgody i pojednania między ludźmi. – Ta fascynacja jego świętością sprawiła, że wstąpili do wspólnoty, aby realizować pragnienie dążenia do doskonałości chrześcijańskiej. Doszli do wniosku, że nie wystarcza im coniedzielny udział we Mszy św., odmawianie pacierza i zachowywanie przykazań. Zrozumieli, że Bóg jest taki wielki i wspaniały, że ciągle trzeba Go szukać i głębiej poznawać. Szukali kogoś, kto im w tym pomoże. I znaleźli św. Franciszka, który jest nauczycielem doskonałości, bo sam upodobnił się do Chrystusa na tyle, że nazwano go drugim Chrystusem – powiedział o. Kudzia.

– Jeśli czujesz, że dotychczasowe życie religijne nie zadowala cię, to znak, że Bóg puka do twojego serca, abyś wszedł na drogę doskonałości przez wstąpienie do FZŚ – kontynuował kaznodzieja.

– Dziękujemy, że Bóg dał nam w osobie św. Franciszka z Asyżu wzór radosnej świętości. Prośmy, by pociągnął nas za sobą, byśmy odważnie szli drogą chrześcijańskiej doskonałości i osiągnęli wieczne zbawienie – zakończył o. Kudzia.

Podczas Mszy św. śpiewał chór Cantate Deo pod dyr. Włodzimierza Krawczyńskiego.

Na zakończenie Mszy św. wierni mogli ucałować relikwie św. Franciszka i bł. Anieli Salawy, która patronuje akcji „Makulatura na misje”. W ostatni piątek i sobotę miesiąca FZŚ zbiera makulaturę na parkingu przy kościele Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Dochód z jej sprzedaży jest przeznaczany na budowę studni głębinowych w Afryce. W tej chwili powstaje już siódma.

FZŚ przy parafii pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Częstochowie liczy 17 osób. Jego przełożoną jest Stefania Kreczko, która należy do wspólnoty od 26 lat. – Wstąpiłam do niej za zachętą br. Wacława Rukszy, ówczesnego przełożonego, ale przede wszystkim dlatego, że św. Franciszek jest patronem prawdziwych ekologów, którzy nie tylko szanują inne stworzenia, ale na pierwszym miejscu życie ludzkie, od poczęcia do naturalnej śmierci. Poza tym moja śp. mama też należała do zakonu – przyznała w rozmowie z „Niedzielą” Stefania Kreczko i dodała: – Nie jest nas dużo, ale chodzi o serce, o to, by duch franciszkański przenosił góry. Św. Franciszek był przecież biedaczyną, a czynił cuda.

Asystentem regionu częstochowskiego FZŚ jest o. Natan Kansy OFM, posługujący w parafii pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Częstochowie. – We wspólnocie każdy nawzajem ubogaca siebie. Wspólnota daje poczucie odpowiedzialności i tego, że jesteśmy potrzebni. Przynależność do niej jest wielką radością – powiedział „Niedzieli” o. Kansy.

Podczas niedzielnej uroczystości 5 osób świętowało jubileusz 40-lecia przynależności do FZŚ. Jedną z nich był Antoni Narolski, mistrz do spraw formacji, jedyny mężczyzna we wspólnocie i jeden z jej inicjatorów. – Bardzo zżyłem się ze św. Franciszkiem, a z tego wynikają konkretne obowiązki, np. modlitwa brewiarzowa. Nie można być tylko „z afiszu”. Trzeba zauważać drugiego człowieka, również najbiedniejszego – przyznał w rozmowie z „Niedzielą”. Antoni Narolski był trzykrotnie przełożonym wspólnoty przy parafii na Lisińcu. Pełnił także funkcję zastępcy i skarbnika.

Świeccy franciszkanie spotykają się w parafii pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła w II niedzielę miesiąca o godz. 7.00 podczas Mszy św., a następnie na spotkaniu formacyjnym. Wspólnota czeka na nowych kandydatów.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem